କେନ୍ଦ୍ରାପଡାର ଇତିହାସ: ଓଡ଼ିଶାର ଗୌରବମୟ ଅଧ୍ୟାୟ

କେନ୍ଦ୍ରାପଡା: ଓଡ଼ିଶାର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ କେନ୍ଦ୍ରାପଡା ଜିଲ୍ଲା ଏହାର ସମୃଦ୍ଧ ଇତିହାସ, ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ ଧାର୍ମିକ ପରମ୍ପରା ପାଇଁ ସାରା ରାଜ୍ୟରେ ପରିଚିତ। ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ “ତୁଳସୀ କ୍ଷେତ୍ର” ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ।

ପ୍ରାଚୀନ କାଳର ଇତିହାସ

କେନ୍ଦ୍ରାପଡା ପ୍ରାଚୀନ କଳିଙ୍ଗ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ଥିଲା। ବାଣିଜ୍ୟ, କୃଷି ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ରହିଛି। ପୁରାତନ ମନ୍ଦିର ଏବଂ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ନିଦର୍ଶନ ଏହାର ଗୌରବମୟ ଅତୀତର ପ୍ରମାଣ ବହନ କରେ।

ତୁଳସୀ କ୍ଷେତ୍ରର ପୌରାଣିକ କଥା

ପୌରାଣିକ କଥା ଅନୁସାରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଶ୍ରୀ ବଳଦେବଜୀଉଙ୍କ ମହିମା ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ସିଦ୍ଧ ବଳଦେବଜୀଉ ମନ୍ଦିର ଆଜି ମଧ୍ୟ ଲକ୍ଷାଧିକ ଭକ୍ତଙ୍କ ଆସ୍ଥାର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ଅଟେ। ଏହି କାରଣରୁ କେନ୍ଦ୍ରାପଡାକୁ ତୁଳସୀ କ୍ଷେତ୍ର ଭାବରେ ପରିଚିତ କରାଯାଏ।

ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନ କାଳ

ବ୍ରିଟିଶ ଅମଳରେ କେନ୍ଦ୍ରାପଡାର ପ୍ରଶାସନିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ବଢ଼ିଥିଲା। ୧୮୬୯ ମସିହାରେ କେନ୍ଦ୍ରାପଡା ପୌରସଂସ୍ଥା ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ପୌରସଂସ୍ଥାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ।

ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ଅବଦାନ

ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ମଧ୍ୟ କେନ୍ଦ୍ରାପଡାର ଭୂମିକା ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଥିଲା। ଅନେକ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଏହି ମାଟିରୁ ଜନ୍ମ ନେଇ ଦେଶ ପାଇଁ ସଂଘର୍ଷ କରିଥିଲେ।

ଜିଲ୍ଲା ଗଠନ

୧ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୯୩ ମସିହାରେ କେନ୍ଦ୍ରାପଡା କଟକ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପୃଥକ ହୋଇ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜିଲ୍ଲା ଭାବେ ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଜିଲ୍ଲା ଭାବେ ପରିଚିତ।

ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଓ ଆକର୍ଷଣ

କେନ୍ଦ୍ରାପଡା ଜିଲ୍ଲାରେ ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ଗହୀରମଥା ସାମୁଦ୍ରିକ ଅଭୟାରଣ୍ୟ, ବଳଦେବଜୀଉ ମନ୍ଦିର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳ ରହିଛି। ପ୍ରତିବର୍ଷ ହଜାର ହଜାର ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଏଠାକୁ ଭ୍ରମଣ ପାଇଁ ଆସିଥାନ୍ତି।

ଉପସଂହାର

ଇତିହାସ, ସଂସ୍କୃତି, ଧର୍ମ ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ସଙ୍ଗମସ୍ଥଳ ହେଉଛି କେନ୍ଦ୍ରାପଡା। ଏହା କେବଳ ଏକ ଜିଲ୍ଲା ନୁହେଁ, ବରଂ ଓଡ଼ିଶାର ଗୌରବ ଓ ପରମ୍ପରାର ଏକ ଜୀବନ୍ତ ପ୍ରତୀକ।